Ngày thi

Bài 12 Xem cảnh Bài 14

Cảnh mở đầu

Ngày thi

24 dòng · 4 lựa chọn

Xem cảnh

Kanji của bài 13

… chữ mới
… đã học
… đang xác minh

Ghim vào Bàn đèn

Nhiệm vụ của chương

Làm theo thứ tự nào cũng được. Phần lý thuyết từng mẫu nằm ở tab Bài giảng.

Luyện nhanh
Phạm vi
Dạng bài
Số câu
Bắt đầu luyện
Tổng hợp · 20 câu
Dịch câu — Sensei nhận xét
Mỗi mẫu 2 câu Nhật→Việt và 2 câu Việt→Nhật. Làm xong, nộp bài để Sensei nhận xét từng câu và hướng dẫn cách làm.
Phạm vi
Chiều dịch
Bắt đầu dịch
24 câu
Bài tập theo sách
Theo đúng bố cục 文法Buddy: mỗi mẫu có 確認しよう (2 câu) và 書いてみよう (8 câu, Sensei nhận xét); cuối bài là まとめの練習 — đọc hiểu, chọn ngữ pháp, sắp xếp ★, nghe hiểu, nghe trả lời nhanh.
Làm bài tập
Đèn phố số 10
Động từ C, ở ga Hibaridai (解く・通る・進む…)
Ghé đèn phố
Cẩm nang của Sensei
Tra cứu ngữ pháp N3: cách nối, ý nghĩa và so sánh các mẫu hay nhầm.
Mở cẩm nang

～ついでに／～ついでだ

nhân tiện, tiện thể (làm việc chính A thì làm thêm việc B)

Luyện mẫu này

Nhân tiện, tiện thể (việc chính là A, làm thêm B)

Vる + ついでにVた + ついでにN + の + ついでにVる／Vた + ついでだN + の + ついでだ

A là việc chính vốn đã định làm; nhân cơ hội đó làm thêm việc B cho tiện. A và B cùng một chủ ngữ. Khi không nói vế B, kết câu bằng ～ついでだ／ついでです (chỉ là tiện thể thôi).

駅えきへ行いくついでに、この手紙てがみを出だしてきてくれない？
Tiện ra ga thì gửi giúp mình lá thư này được không?
買かい物もののついでに、図書館としょかんに本ほんを返かえしてきた。
Nhân tiện đi mua sắm, tôi ghé thư viện trả sách luôn.
「コピーまでしてくれて、ありがとう。」「いえ、自分じぶんの分ぶんをコピーするついでですから。」
“Cảm ơn cậu đã photo giúp mình.” – “Không có gì, tiện lúc photo phần của mình thôi mà.”

Lưu ý

A là việc chính, B là việc phụ làm thêm cho tiện; không đảo vai trò hai việc. A và B phải cùng một chủ ngữ.
Vる + ついでに: tiện trên đường làm A (行いくついでに); Vた + ついでに: nhân lúc A đã diễn ra (京都きょうとへ行いったついでに、友達ともだちに会あった).
ついでに cũng đứng đầu câu như phó từ: ついでにこれもお願ねがい (tiện thể nhờ luôn cái này).

Phân biệt

ながらながら: hai hành động diễn ra song song cùng lúc (歩あるきながら話はなす). ついでに: nhân dịp làm việc chính thì làm thêm một việc khác, hai việc không nhất thiết diễn ra cùng lúc.

～次第しだい

ngay sau khi ~ (xong) thì sẽ ~

Luyện mẫu này

Ngay sau khi A xảy ra/xong là làm B

Vます (bỏ ます) + しだいN (danh từ hành động) + しだい

A vừa xảy ra hoặc hoàn tất là lập tức làm B. B là hành động có ý chí (sẽ làm, xin hãy làm…), không dùng cho trạng thái hay sự việc tự nhiên xảy ra, và không dùng để kể chuyện đã qua. Văn phong lịch sự, hay gặp trong công việc, thông báo.

結果けっかがわかり次第しだい、すぐにお知しらせします。
Ngay khi có kết quả, tôi sẽ báo cho anh chị biết.
準備じゅんびができ次第しだい、出発しゅっぱつしましょう。
Chuẩn bị xong là chúng ta xuất phát ngay nhé.
資料しりょうは完成かんせい次第しだい、メールでお送おくりします。
Tài liệu hoàn thành là tôi sẽ gửi qua email ngay.

Lưu ý

Vế sau không dùng thì quá khứ: ×駅えきに着つき次第しだい、電話でんわした → 駅えきに着ついてすぐ電話でんわした.
Vế sau phải là hành động có ý chí, không dùng cho hiện tượng tự nhiên: ×春はるになり次第しだい、花はなが咲さく.
Khác N + 次第しだいだ／次第しだいで ở bài 14 (nghĩa 'tùy vào'). Danh từ đi với 次第しだい ở đây là danh từ chỉ hành động: 到着とうちゃく次第しだい、完成かんせい次第しだい…

Phân biệt

とたんにとたんに: vừa A xong thì B bất ngờ xảy ra, thường kể việc đã qua (ドアを開あけたとたん、猫ねこが飛とび出だした). 次第しだい: vừa A xong là chủ động làm B, dùng cho dự định, lời hứa, yêu cầu.
～たらすぐ～たらすぐ nghĩa gần giống nhưng thân mật và dùng được cho cả quá khứ; 次第しだい trang trọng hơn và chỉ dùng cho việc sắp làm.

～くせに

vậy mà, thế mà (kèm ý chê trách, bực bội; hoặc trêu, ngạc nhiên)

Luyện mẫu này

①Thế mà, vậy mà (chê trách, bực bội, coi thường)

thể thường + くせにAな + くせにN + の + くせに

Giống のに (trái với điều đáng lẽ phải thế) nhưng mang cảm xúc chê trách, bực bội hoặc coi thường người được nói đến. Hai vế cùng một chủ ngữ, thường là người khác chứ không phải người nói. Dùng trong văn nói thân mật.

弟おとうとは自分じぶんでは何なにもしないくせに、文句もんくばかり言いう。
Em trai tôi tự mình chẳng làm gì, thế mà toàn phàn nàn.
彼かれは医者いしゃのくせに、たばこをやめられない。
Anh ta là bác sĩ vậy mà không bỏ nổi thuốc lá.
本当ほんとうは知しっているくせに、どうして教おしえてくれないの？
Rõ ràng là biết mà sao không chịu nói cho tớ?

②Ngạc nhiên hoặc trêu chọc (thế mà ~ cơ đấy)

thể thường + くせにAな + くせにN + の + くせに

Cũng dùng để bày tỏ ngạc nhiên trước điều bất ngờ, hoặc để trêu người thân thiết; khi đó giọng điệu nhẹ nhàng, không thật sự chê trách.

子こどものくせに、難むずかしい言葉ことばをよく知しっているね。
Còn bé tí mà biết nhiều từ khó ghê nhỉ.
小ちいさいくせに、よく食たべるなあ。
Nhỏ con thế mà ăn khỏe ghê.
怖こわがりのくせに、ホラー映画えいがが見みたいの？
Nhát gan thế mà lại đòi xem phim kinh dị à?

Lưu ý

Hai vế phải cùng một chủ ngữ: ×兄あには料理りょうりが上手じょうずなくせに、私わたしは下手へただ.
Sắc thái tiêu cực mạnh, thân mật; không dùng trong văn trang trọng hay khi nói về người trên. Khi chỉ muốn nói 'mặc dù' một cách trung tính thì dùng のに.
Có thể đứng cuối câu để trách móc: 「知しってるくせに。」 (Biết thừa còn gì.)

Phân biệt

のにのに: trái với dự đoán, hai vế có thể khác chủ ngữ và dùng được cho chính mình với ý tiếc nuối (頑張がんばったのに負まけた). くせに: cùng chủ ngữ, chủ yếu nói về người khác với thái độ chê trách, coi thường.

～わけではない／～わけじゃない

không hẳn là, không có nghĩa là ~; từ chối khéo (không phải ~ nhưng…)

Luyện mẫu này

①Không hẳn là, không có nghĩa là (phủ định một phần)

thể thường + わけではないAな + わけではないN + な／の + わけではない

Phủ định nhẹ, phủ định một phần một điều mà người nghe có thể suy ra từ tình huống: không phải lúc nào, không phải tất cả đều ~. Hay đi với 全部ぜんぶ、いつも、必かならずしも、別べつに、からといって. Văn nói dùng ～わけじゃない.

日本人にほんじんだからといって、敬語けいごが上手じょうずなわけではない。
Là người Nhật không có nghĩa là giỏi kính ngữ.
値段ねだんの高たかい店みせがいつもおいしいわけではない。
Quán đắt tiền không phải lúc nào cũng ngon.
彼かれの意見いけんに全部ぜんぶ反対はんたいしているわけではない。
Tôi không phải phản đối toàn bộ ý kiến của anh ấy.

②Từ chối khéo, nói giảm (không phải là ~ đâu, nhưng…)

thể thường + わけではない／わけじゃない + けど／が

Dùng khi từ chối lời mời, đề nghị một cách gián tiếp: thừa nhận một phần (không phải không muốn, không phải ghét) rồi nêu lý do ở vế sau, thường nối bằng けど／が. Lời từ chối nhờ vậy nhẹ nhàng, giữ thể diện cho người nghe.

「今夜こんや、飲のみに行いかない？」「行いきたくないわけじゃないけど、明日あした早はやいんだ。」
“Tối nay đi nhậu không?” – “Không phải tớ không muốn đi, nhưng mai tớ phải dậy sớm.”
魚さかなが嫌きらいなわけではないんですが、今日きょうは肉にくにします。
Không phải tôi ghét cá đâu, nhưng hôm nay tôi chọn món thịt.
そのお話はなしに興味きょうみがないわけではありませんが、今いまは時間じかんがなくて…。
Không phải tôi không quan tâm đến chuyện đó, nhưng giờ tôi không có thời gian…

Lưu ý

Hay đi cùng からといって: ～からといって、～わけではない (không phải cứ ~ là ~).
Phủ định kép ～ないわけではない = không phải là không ~ (vẫn có, nhưng không nhiều hoặc có lý do khác).
Đừng nhầm với わけがない (không đời nào ~) và わけにはいかない (không thể ~ vì lý do đạo lý, hoàn cảnh).

Phân biệt

わけがないわけがない: phủ định hoàn toàn, người nói tin chắc (彼かれが嘘うそをつくわけがない = anh ấy không đời nào nói dối). わけではない: chỉ phủ định một phần hoặc phủ định một suy luận (嘘うそをついたわけではない = không phải là tôi nói dối).

～がる／～がっている

(người thứ ba) tỏ ra, biểu lộ cảm xúc, cảm giác, mong muốn ~

Luyện mẫu này

①Tỏ ra, biểu lộ cảm xúc hay cảm giác của người thứ ba

Aい (bỏ い) + がるA (tính từ な bỏ な) + がるほしい → ほしがるVます (bỏ ます) + たがる

Tính từ cảm xúc, cảm giác (うれしい、怖こわい、寒さむい、残念ざんねん…), ほしい và ～たい vốn chỉ dùng cho chính người nói. Muốn nói về cảm xúc của người thứ ba thì thêm がる: người đó thể hiện cảm xúc ra ngoài qua lời nói, nét mặt, hành động. ～がる chia như động từ nhóm I.

妹いもうとは子犬こいぬをほしがっている。
Em gái tôi đang rất muốn có một chú chó con.
息子むすこは注射ちゅうしゃを怖こわがって、泣なき出だした。
Con trai tôi sợ tiêm nên òa khóc.
友達ともだちは試合しあいに負まけて、とても悔くやしがっていた。
Bạn tôi thua trận nên tỏ ra rất cay cú.

②Đang tỏ ra (lúc này) và thói quen, khuynh hướng chung

… + がっている (cảm xúc đang thể hiện)… + がる (thói quen, khuynh hướng chung)

～がっている mô tả cảm xúc mà người đó đang thể hiện ngay lúc này. ～がる (thể từ điển) nói về thói quen của một người hoặc khuynh hướng chung của một nhóm người (trẻ con, người già…).

子こどもは何なんでも自分じぶんでやりたがるものだ。
Trẻ con thì cái gì cũng muốn tự làm.
祖母そぼは冬ふゆになると、いつも寒さむがる。
Cứ đến mùa đông là bà tôi lại kêu lạnh.
父ちちは姉あねが家いえを出でてから、ずっと寂さびしがっている。
Từ khi chị tôi dọn ra ở riêng, bố tôi cứ buồn mãi.

Lưu ý

Tân ngữ của ほしがる／～たがる đi với を (không dùng が): 子犬こいぬをほしがる、映画えいがを見みたがる.
Tránh dùng がる với người trên vì nghe như đang quan sát, bình phẩm họ: thay vì 先生せんせいが帰かえりたがっている, nên nói 先生せんせいは帰かえりたいとおっしゃっている.
Không dùng がる cho cảm xúc hiện tại của chính người nói: ×私わたしは寒さむがっている → 私わたしは寒さむい.

Phân biệt

～そうだうれしそうだ／ほしそうだ: người nói phỏng đoán cảm xúc qua vẻ ngoài. うれしがる／ほしがる: người đó thực sự bộc lộ cảm xúc, mong muốn ra bằng lời nói, hành động.

～ところに／～ところへ

đúng lúc (sắp/đang/vừa) ~ thì (có người đến, có việc xảy ra)

Luyện mẫu này

Đúng lúc đang ở thời điểm A thì việc B xảy đến

Vる + ところに／ところへVている + ところに／ところへVた + ところに／ところへ

A là một thời điểm của hành động: sắp làm (Vる), đang làm (Vている) hay vừa làm xong (Vた). Đúng lúc đó, sự việc B từ bên ngoài xảy đến làm thay đổi hoặc gián đoạn tình huống (có người đến, có điện thoại, sự cố…). Vế sau hay dùng 来くる、起おきる、～てくる; ところへ nhấn mạnh sự 'đến'.

家いえを出でるところに、宅配便たくはいびんが届とどいた。
Đúng lúc tôi sắp ra khỏi nhà thì bưu kiện được giao tới.
昼食ちゅうしょくを食たべているところへ、課長かちょうが来きた。
Đúng lúc tôi đang ăn trưa thì trưởng phòng tới.
仕事しごとが終おわってほっとしたところに、新あたらしい依頼いらいが入はいった。
Vừa xong việc, đang thở phào thì lại có yêu cầu mới.

Lưu ý

B là việc xảy đến ngoài ý chí của chủ thể vế A, không phải hành động có chủ ý của chính người đó: ×ご飯はんを食たべているところに、テレビをつけた.
Cách nói hay dùng: いいところに来きた (đến đúng lúc quá); 悪わるいところに来きた (đến không đúng lúc).
Khác ところを: dùng với động từ như 見みられる、助たすけられる (bị bắt gặp, được giúp đúng lúc ~): 寝ねているところを見みられた.

Phân biệt

とたんにとたんに: vừa A xong thì B xảy ra ngay, đột ngột (立たち上あがったとたん、めまいがした). ところに: A đang ở một thời điểm (sắp, đang, vừa) thì B từ bên ngoài xen vào, B thường là ai đó đến hoặc có liên lạc.

Từ vựng trong bài (13)

一般常識いっぱんじょうしきkiến thức phổ thông, lẽ thường ai cũng biết
子犬こいぬchó con
高級車こうきゅうしゃxe hơi hạng sang
昼食ちゅうしょくbữa trưa
幼稚園ようちえんtrường mẫu giáo
移動いどう（する）di chuyển
欠かけるbị thiếu; bị sứt, mẻ
支ささえるđỡ, chống đỡ; nâng đỡ, hỗ trợ
責せめるtrách móc, đổ lỗi
提出ていしゅつ（する）nộp (bài, hồ sơ)
解とくgiải (bài toán, câu hỏi); cởi, gỡ
干ほすphơi (quần áo, đồ ăn)
〜向むけdành cho ~, hướng tới ~

Về danh sách bài N3

Đang mở trang…

Nhiệm vụ của chương

Luyện nhanh

Dịch câu — Sensei nhận xét

Bài tập theo sách

Đèn phố số 10

Cẩm nang của Sensei

Nhân tiện, tiện thể (việc chính là A, làm thêm B)

Ngay sau khi A xảy ra/xong là làm B

①Thế mà, vậy mà (chê trách, bực bội, coi thường)

②Ngạc nhiên hoặc trêu chọc (thế mà ~ cơ đấy)

①Không hẳn là, không có nghĩa là (phủ định một phần)

②Từ chối khéo, nói giảm (không phải là ~ đâu, nhưng…)

①Tỏ ra, biểu lộ cảm xúc hay cảm giác của người thứ ba

②Đang tỏ ra (lúc này) và thói quen, khuynh hướng chung

Đúng lúc đang ở thời điểm A thì việc B xảy đến

Nhiệm vụ của chương

Luyện nhanh

Dịch câu — Sensei nhận xét

Bài tập theo sách

Đèn phố số 10

Cẩm nang của Sensei

Nhân tiện, tiện thể (việc chính là A, làm thêm B)

Ngay sau khi A xảy ra/xong là làm B

①Thế mà, vậy mà (chê trách, bực bội, coi thường)

②Ngạc nhiên hoặc trêu chọc (thế mà ~ cơ đấy)

①Không hẳn là, không có nghĩa là (phủ định một phần)

②Từ chối khéo, nói giảm (không phải là ~ đâu, nhưng…)

①Tỏ ra, biểu lộ cảm xúc hay cảm giác của người thứ ba

②Đang tỏ ra (lúc này) và thói quen, khuynh hướng chung

Đúng lúc đang ở thời điểm A thì việc B xảy đến