P3-6 · 〜てあげる・〜てもらう・〜てくれる

Ghi chú điểm ngữ pháp

• Ba mẫu 〜てあげる, 〜てくれる, 〜てもらう cùng nói về việc làm giúp ai đó. Chúng khác nhau ở hướng của việc giúp so với người nói (視点), không phải ở mức lịch sự.
• 〜てあげる: người làm là chủ ngữ, việc giúp đi ra khỏi phía người nói. 'Tôi' làm cho bạn thì dùng あげる. Người khác làm cho 'tôi' thì không bao giờ dùng あげる.
• 〜てくれる: người làm là chủ ngữ (đánh dấu が hoặc は), việc giúp đi về phía người nói hoặc người thân của người nói: 友だちが〜てくれた. Chủ ngữ của くれる không thể là 'tôi'.
• 〜てもらう: chủ ngữ là người nhận (thường là 'tôi', hay được lược đi), người làm đánh dấu bằng に: 友だちに〜てもらった. Cùng một việc, có thể nói bằng くれる hoặc もらう; trợ từ đứng trước người làm quyết định chọn mẫu nào.
• Cách làm: xác định ai làm hành động và ai được lợi, rồi nhìn trợ từ. Xが và 'tôi' được lợi thì dùng くれる. Xに và 'tôi' là người nhận thì dùng もらう. 'Tôi' làm cho X thì dùng あげる. Các chữ như お礼に, 今度は私が thường báo hiệu hướng đã đảo lại.
• Với người trên, ba mẫu đổi thành さしあげる, くださる, いただく nhưng hướng không đổi. Ôn lại: Minna bài 24 (あげます・くれます・もらいます với động từ) và bài 41 (dạng kính ngữ).